Demetrio Camarda: Η ελληνική καταγωγή της αλβανικής γλώσσας (μέρος 3)

Share

V

Σημειώσεις στα γενικά χαρακτηριστικά της Σιπικής γλώσσας.

Ѕ 13. Πιστεύω τώρα ότι είναι χρήσιμο στην αρχή να δώσω κάποια σημείωση γύρω από κάποια γενικά χαρακτηριστικά της Σιπικής γλώσσας πριν την ιδιαίτερη ερευνά των τμημάτων της που την συνιστούν.

Η γλώσσα των Schipetari έχει μια φυσική τάση σύντομων λέξεων, και αποκομμένων, έτσι ώστε από αυτή την πλευρά παρατηρώντας την σε σχέση με την Ελληνική, ή την Λατινική, σε έμενα δίνει την ίδια άποψη κατά κάποιο τρόπο με εκείνο που παρουσιάζουν τα ιδιώματα της βόρειας Ιταλίας απέναντι από την ιταλική γλώσσα ή την Τοσκανική, και τις νότιες διαλέκτους, ή αλλιώς η γαλλική σε σύγκριση της Ιταλικής (66). Από αυτό τον χαρακτήρα της Σιπικής γεννήθηκε η συχνότητα των συγκοπών, ή των συμπτύξεων των λέξεων, των αφαιρέσεων, και των αποκοπών, που βρίσκονται σε κάθε βήμα, όχι λιγότερο από την μετάθεση των γραμμάτων, των εσωτερικών συλλαβών. Έτσι η ευκολία της αποκοπής των φωνηέντων στην αρχή, στο εσωτερικό, ή στο τέλος (67), μα ειδικότερα στη μέση, είναι ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό που πρέπει να ληφθεί υπόψιν στην εξέταση αυτής της γλώσσας.

 

)(19)(

Με τρόπο αρκετά όμοιο με την χρήση του γαλλικού ιδιώματος, το Σιπικό προτιμά να μεταβάλλει τα φωνήεντα, ή να τα αδυνατεί: και στην συνέχεια ιδιαίτερα για τα δύο υπάρχει η συνήθεια που τα μετατρέπει σε άφωνο e, ή στο γαλλικό eu, μέσα στους δύο αυτούς ήχους μπορούν να περιέχονται ελαττωμένα τα καθαρά και ανοικτά λατινικά φωνήεντα στο γαλλικό ιδίωμα, όπως τα ελληνικά (φωνήεντα) μέσα στην Αλβανική. Οι αποδείξεις όλων αυτών που απλώς έχουν ειπωθεί θα δοθούν στις παρατηρήσεις της φωνολογίας. Ωστόσο μπορεί να παρουσιαστεί η ιδέα ότι ίσως σε αυτά τα συμβάντα θα έπρεπε να αναγνωριστεί η επιρροή του κλίματος, και του πολεμικού φλογερού, και μεταβλητού χαρακτήρα, ειδικά των Αλβανών Τόσκων, αρκετά όμοιοι σε αυτό με τους Γάλλους, ίσως και ίσως και στα πολιτικά και κοινωνικά συμβάντα, όταν κάποτε οι Γαλλίες βρισκόντουσαν υποταγμένες, όπως η Αλβανία.

Ѕ 14. Όποιες και να είναι αυτές οι αιτίες, θέλησα αρχικά απλώς να παρουσιαστούν τα χαρακτηριστικά του Σιπικού ιδιώματος που απλά θίχτηκαν, στα οποία μου φαίνεται, ότι η γενική τους εικόνα εκφράστηκε σε συντομία. Αλλά δεν θα διευκρινίσω εδώ αν αυτά τα χαρακτηριστικά είναι ευνοϊκά ως προς την αρχαιότητα αυτού του λεξιλογίου, ότι δηλαδή θα μπορούσαν να ήταν ίδιας φύσης με αυτό, και να προέρχονται από παλαιότατους χρόνους, ή αλλιώς ότι θα έπρεπε να γίνει πιστευτή η ένδειξη της μεταγενέστερης του τροποποίησης, η οποία γίνεται κατανοητή σαν την Λατινική ακολουθούμενη από κάποιο νεολατινικό ιδίωμα, και στην Αγγλική σε σχέση με την γοτθική, ή την αρχαία γερμανική (68): αφού ίσως και οι δύο υποθέσεις που αναφέρθηκαν είναι εν μέρη ορθές για την Αλβανική. Η τρεμάμενη γλώσσα, και οι προσφιλείς κοφτές λέξεις, και αποκομμένες, οι οποίες παρουσιάστηκαν, δίνουν στην Σιπική γλώσσα έναν ήχο που ακούγεται αρκετά τραχύς, παρόλο που δεν είναι τελείως χωρίς γλυκύτητα, και σε ποικιλία όπως πλούσια σε ήχους ακόμα περισσότερο είναι η Ελληνική, και πολλές άλλες. Εντούτοις σε μένα φαίνεται να της επικρατεί και να διαπερνά μια αρκετή γαλήνη, με άλλα λόγια, ελληνισμού, που σε κάνει κάποιες φορές να πιστεύεις ότι ακούς ελληνικές λέξεις αντί των αλβανικών, τόσο όσον αφορά την προφορά, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στους ελληνικούς τόπους όπου ακούγεται το ci και το sci, όσο και στις φόρμες, τις απολήξεις, και τον τονισμό συχνά κοινό και στις δύο γλώσσες. Μία τέτοια ομοιότητα θα ακολουθήσει μετά, εάν δεν απατώμαι, επιβεβαιωμένη από την έρευνα που θα γίνει κομμάτι – κομμάτι του γραμματικού συστήματος, σχεδόν ομοιόμορφου μεταξύ του Ρωμέικου (?) και των νεώτερων ελληνικών, και της γραμματικής σύνταξης .

)(20)(

VI

Τονισμός και προσωδία

Ѕ 15. Επειδή λέχθηκε το σύστημα της γραφής, θα μιλήσω αμέσως, για ότι αφορά τούς τονισμούς, πως στην αλβανική γλώσσα μπορούν εφαρμοστούν αυτοί της ελληνικής γλώσσας. Όμως είναι σημαντικό να παρατηρηθεί σαν σημαντική αρχή ότι στις Σιπικές λέξεις ο τονισμός μπορεί να παραμείνει στην όμοια συλλαβή, που γενικά αυτή είναι της ρίζας, στις μη παράγωγες λέξεις, χωρίς να αλλάζει θέση, εκτός από κάποιες που μεταβάλλουν το ίε, σε jέ, όπως πίελε, και πjέλ-e, εγώ γεννώ, γεννήσω κλπ., και σε πολλά ανώμαλα πληθυντικά ονόματα, που τελειώνουν σε -ίνjε, -ινjε-τe, όπως γjάπερ, έρπεται, ή γjάρπ-e, πληθυντικός γjέρπ-ίνje, λήμ-ι, ljα, πληθυντ. Λeμήνjε-τe (βλέπε Hahngram. Σελ 26, 35, 36), στα θα γίνει αναφορά με την σειρά τους. Έτσι στο νjερῑ (τοσκικό) άνδρας, = νιέρι (γκεγκική), πληθυντ. Νjέρeζε-τeοι άνδρες, όπου ο τονισμός γυρνάει στην ρίζα νjέρ=νίερ. Σε αυτή την λέξη είναι προς παρατήρηση ότι επίσης ο τονισμός βρίσκεται στην τέταρτη από το τέλος συλλαβή, πράγμα που δεν είναι σπάνιο στην αλβανική διαφορετικά από την Ελληνική. Αυτή η τοποθέτηση του τόνου προκύπτει, όπως πιστεύω, δικαιολογημένη από το εσωτερικό άφωνο φωνήεν, ή τελικό (69). Για τα υπόλοιπα οι τονισμοί μεταβάλλουν την θέση κάποιες φορές από την μία διάλεκτο στην άλλη, ή κυρίως στην ίδια διάλεκτο, όπως βέτουλα και βετουλά-τe, μίκeν, από μίκε, και μικένe (HahnII. C. Σελ. 129, 130, 133.), γjάρπeρι, και γjaρπήρ-ι (όπως παραπάνω σελ. 134), στα παρουσιασμένα νjερῑ =νίερι, ή γάdι, έτοιμος, νανί=νάνι, τώρα, αμέσως, (conferendum το αττικό νυνί), και σε άλλες λέξεις. (βλέπε Hh.Gram. Σελ. 23).

Θα έλεγα λίγο πριν ότι οι λέξεις που δεν είναι παράγωγες χρησιμοποιούνται συνήθως με έναν τονισμό στην συλλαβή της ρίζας: πολλές από τις παράγωγες τονίζονται στο μέρος που κρατάει την φόρμα (του σχηματισμού), όπως τα ρήματα σε -όιje, ή -όνje, μερικά από αυτά σε -έιje, -je, και σε αυτά με -άς, ίς, κλπ. Όπως τα ουσιαστικά σε τᾱρ, τῶρ, ῶρ,, ίμ, ίσςκ, και άλλα παρόμοια, που φέρουν επίθεμα.

Ѕ 16. Κατά την κρίση μου η Αλβανική γλώσσα δεν προτιμά τον τονισμό στην τελευταία συλλαβή, όπως η αρχαία αιολική, και η λατινική, το οποίο φαίνεται να συμβαίνει όταν αυτή η συλλαβή είναι συνήθως μακρυά, και ισοδύναμη με δύο. Όπως για παράδειγμα στα ουσιαστικά με αρ, ορ, που ο Hahn δεν τα τονίζει, αφού η κατάληξη είναι μακρυά, πρέπει να σημειώνονται με τονισμό συνδυασμού οξείας και βαρείας (ᾱρ, ῶρ), όπως εγώ σημειώνω την μακρυά συλλαβή, που προφέρεται σε ελαφρά διπλάσιο χρόνο. Είναι αλήθεια ότι αυτή ακριβώς γίνεται σύντομη μέσα στην προκαθορισμένη φόρμα, τοποθετώντας την ρίζα με ένα φωνήεν στο τέλος, από το οποίο φαjeτῶρ (=φαjeτούαρ, τοσκική, ο-ούερ γκεγκική), ο αμαρτωλός, κάνει στην οριστική φαjeτόρ-ι, ο αμαρτωλός, λουφτᾱρ, πολεμιστής, (κοινό λjουφτᾱρ) οριστική λουφτάρ-ι, ο πολεμιστής. Στα οποία μπορεί να παρατηρηθεί η αναλογία μεταξύ ομοίων φορμών της ελληνικής, όπως παντοκρά-τωρ, γενική -τορ-ος, με την ίδια αλλαγή της μακριάς σε οξείας στις ανάποδες περιπτώσεις. Η διάρκεια των προηγούμενων συλλαβών σημειώθηκε από τον Bianchi, και από τον π. DaLecce με διπλά φωνήεντα, όπως εγώ θα πράξω με το ε, το οποίο δεν αξίζει να φέρει το σύμβολο ˄. Οι τονισμένες καταλήξεις που δεν είναι μακριές ανήκουν κατά γενικό κανόνα σε λέξεις αποκομμένες, όπως για παράδειγμα τα ρήματα σε -άς, -ές, -ίς, -ίτ, και παρόμοια, που έχουν χάσει την ολόκληρη και κανονική τους κατάληξη, αλλά μπορούν και αυτές καθόλου λιγότερο, και κυρίως κατά την κρίση μου, να φέρουν κανονικά το άφωνο e στο τέλος, -άσe, -ίσεe, κλπ. Όπως θα ειπωθεί μιλώντας για τις φόρμες των ρημάτων. Τα πρόσωπα των ρημάτων σε -όιje, και -όωje, που κάνουν σε -όν, -ό, και άλλα, πρέπει επίσης να θεωρηθούν σαν αποκομμένες. Μερικές από αυτές τις λέξεις προέρχονται από ένωση πολλών άλλων διαφορετικών, γενικά μονοσύλλαβων λέξεων, από τις οποίες η τελευταία φέρει τον κυρίως και πιο σημαντικό τονισμό: για π.χ. Κούρ-dò, πάντακαλλίτερα όποτε θέλεις), τsίλι-dò, οποιοσδήποτε (όποιος θέλει), φάρε-γj, κανένα από όλα, και άλλες παρόμοιες. Αυτά που ομοίως με την ιταλική ακολουθούνται από in, altresì (εξάλλου), conciossiachè (επειδή), κλπ. Ελάχιστες είναι εκείνες ειδικά τονισμένες στην τελευταία συλλαβή, και κάποιες από τις διάφορες διαλέκτους μεταβάλλουν τον τονισμό, όπως στην αναφερθείσα ιταλο-αλβανική νανί, = νάνι (Ελληνοαλβανική) (70).

)(21)(

Ѕ 17. Η θεωρία που παρουσιάστηκε των μακριών φωνηέντων στο τέλος που γίνονται βραχέα με την προσθήκη της καθοριστικής κατάληξης, ή ενός καθαρού φωνήεν ή άφωνου στο τέλος, επιβεβαιώνεται επίσης σε άλλες λέξεις ιδιαίτερα στα μονοσύλλαβα ονόματα: π.χ. γj στήθος, bῑρ, ή βίρ-e, που στην οριστική κάνουν γjί-ι, ή γjί-ρ-ι, το στήθος, bί-ρ-ι ο γιός, με αυτό τον τρόπο και σε πολλά άλλα. Μα η διάρκεια των συλλαβών δεν γίνονται κατανοητές έτσι φανερά και σίγουρα, και όχι σπάνια διαφέρουν από την μία διάλεκτο στην άλλη. Αυτά τα πράγματα παρατηρούσε ο Hahn όπως αυτοί που παρουσιάζουν σαν κάτι δύσκολο τον καθορισμό της αλβανικής προσωδίας, (Ι., σε αναφορά σελ. 27 στην σημείωση). Αυτός όμως αναφέρει ποιες λέξεις τονίζονται στην λήγουσα, χωρίς να σημειώνει την διάρκεια της τελευταίας συλλαβής, ενώ πολλές από αυτές έχουν μακριές, στην γκεγκική τουλάχιστον, και στην Ίταλο-αλβανική: για π.χ., τα παραπάνω ονόματα σε ᾱρ, ῶρ, βελᾱ, αδελφός από αυτών γραμμένο σαν βeλά, και αυτά σε , στη αόριστη φόρμα ί-ου, ή ί-α, όπως καλῑ (=ίι) καλί-ου, το κοτσάνι, ο στύλος (conferendumκάλα-μος, κλᾱ-ον), κουσςερῑ, (=ίι) -ρί-ου, ο ξάδελφος, μeνῑ (=ίι), μeνί-α η οργή, το μίσος (μῆνι-ς), στην Scondrianomnìi, βερῑ, (=ίι), βερί-ου, ο άνεμος Ζέφυρος (conferendumβέρ-α= ἔαρ), θερῑ (=ίι) θερί-α, (Haar-, Haut-, Fisch-schuppe) το λέπι, φολίδα, ψαροκόκαλο, ή κάτι παρόμοιο επίσης μαλλιά, ή γένια, (ἀ-θήρ, έρος). Σε πολλές άλλες λέξεις δεν παρατηρεί ότι είναι δυνατόν, ή τουλάχιστον πρέπει να έχουν e άφωνο στο τέλος όπως τα ήδη προαναφερθέντα ρήματα σε άς=άσe, κλπ., τα ονόματα σε ίμ-ίμe, τα οποία θελίμ-e (θέλημα), γjeμίμ-e, βροντή, μπουμπουνητό (conferendumγέμω, λατινικά gemo, ίσως γοάω, γόημα), αυτά σε ίσςτ=ίσςτe, προηγουμένως και επίρρημα όπως γερκίσςτ-e, ἀρbeρίσςτe, στα Ελληνικά, στα Αλβανικά. Όμως παρατήρησε ορθά ότι σαν γενικός κανόνας οι μονοσύλλαβες λέξεις που λήγουν σε φωνήεν είναι μακριές, π.χ. δέε (=δῆ=γῆ), γή, γj πράγμα, αντικείμενο (γκεγκική γjάν'e: γέν-ω, γένος με ρίζα το γα), μῇ, περισσότερο, (γκεγκική μᾷ, conferμά-λα, μᾱ-λ-λον κλπ.), με λίγες εξαιρέσεις, από τις οποίες νjé, ένας, μbé, νdé, μέσα, πάνω, και κάποιες άλλες.

Ѕ 18. Κοιτώντας την διάρκεια των συλλαβών θα μπορούσαν να γίνουν σημαντικές συγκρίσεις με την Ελληνική, καθώς για π.χ. αξίζει η παρατήρηση ότι το αλβανικό ουσιαστικό μάλ-e, όρος, διαφέρει για το κοφτό α στο μᾱλ-e, φροντίδα, αγάπη, παραπέμποντας την μία από τις λέξεις στο μαλ-εῑται (71) του Ομήρου, ονομασία όρους, και την άλλη στο δωρικό μέ-μα-λε= μέ-μη-λε, από το κοινό ρήμα μέλει. Έτσι δέε, γή, δηλαδή dhĉ, είναι όμοιο στο δῆ, ή γῆ, και σε σχέση με μία λέξη αρχαία μου φαίνεται σημαντικό γοῡρ-e, πέτρα, να συγκριθεί με το Ομηρικό γυραί, όπου επίσης το υ είναι μακρύ (72): το όνομα είναι ακριβώς βράχος, ή πέτρα, όπως ηχεί το αλβανικό γοῡρe. Μα στην παραμελημένη γλώσσα των Schipetari δύσκολα θα μπορούσε να βρεθεί ένα ολοκληρωμένο και κανονικό σύστημα, που θα μπορούσε να καθορίσει την προσωδία.

)(22)(

Οι πιο αρχαίες λαϊκές ποιήσεις είναι στερημένες ομοιοκαταληξίας, και σχηματισμένες ως επί το πλείστον από στίχους επτασύλλαβους, ή οκτασύλλαβους, που σύμφωνα με την μοντέρνα Ελληνική ενωμένοι σε ένα θα έκαναν ένα στίχο από 14 ή 15 συλλαβές (73). Αυτοί είναι ρυθμίζονται από τους τόνους και από τον ρυθμό που υποβάλλει στο αυτί η φύση, όπως ακριβώς (συμβαίνει) στα πραγματικά λαϊκά τραγούδια της μοντέρνας Ελληνικής, και σε εκείνα όλων των λαών. Σε χρόνους πιο πρόσφατους εισήχθηκε η ομοιοκαταληξία στους Αλβανούς όπως και στους Έλληνες και μία μεγαλύτερη κανονικότητα στο μέτρο, που μπορεί να ποικίλει σημαντικά στον αριθμό των συλλαβών.

 

--Σημειώσεις (Α)--

(1) Βλέπε το μικρό βιβλίο «Brevisdesignatiomeditationumdeoriginibusgentium», και τις επιστολές.

(2) Untrsuchungen ueber die geschichte der östlichen europopäischen Völker. Δηλαδή «Έρευνες στην Ιστορία των Ανατολικών Λαών» Λιψία 1774.

(3) Annalesdesvoyages. Τόμος ΙΙΙ. Παρίσι 1808, όπου αυτός παραθέτει ολόκληρο το έμπειρο μικρό βιβλίο της Ιταλο-αλβανικής AngeloMasci, Sull'origine , ecostumi κλπ., degliAlbanesi, (Η προέλευση, τα κουστούμια.... των Αλβανών), που εκτυπώθηκε στην Νάπολη το 1807, και στην συνέχεια αναδημοσιευμένο το 1847. Ο Maltebrun ασχολήθηκε με το Αλβανικό ζήτημα ακόμα πιο πλατιά στο δικό του Géogr. Univ. I. 119.

(4) Leake « Reseerches in Grece» London 1814.

(5) Die Sprache der Albanesen, oder Schkipetaren. Franckfort am Main 1833. (Von I. Ritter von Xylander.)

(6) Das Albanesiche element in Griechenland. - I. Abtheilung. Ursprung und Alterthum der Albanesen. Von D.I.F. Fallmerayer. München 1857. (βλέπεσελ. 19)

(7) Οτίτλοςτουέργουτου Hahn είναι «Albanesische Studien von Dr. Iohann Georg von Hahn k. k. Consul. Fürdas östlicheGriechenland» . Jena1854. Ένας μεγάλος τόμος σε 8.gr με περισσότερες από 750 σελίδες. Το έργο διαιρείται σε τρία μέρη. Το πρώτο περιλαμβάνει γεωγραφική, ιστορική και φιλολογική πραγματεία περιλαμβάνει 347 σελ, με χαρακτήρα λεπτομερή: το Δεύτερο μέρος μια γραμματική της Αλβανικής, ειδικά της Τοσκικής διαλέκτου, με μερικά δοκίμια της γλώσσας, όπως τραγούδια, παροιμίες κλπ., με 169 σελίδες: το τρίτο μέρος το λεξικό αλβανό-γερμανικό και Γερμανό-αλβανικό με 241 σελίδες.

(8) Στις απόψεις των προηγουμένων συγγραφέων μπορούν να υπολογιστούν Xylander σελ. 276 και μετά, και Fallmerayer σελ. 114, και μετά. Αυτοί οι δύο συγγραφείς στις αναφερόμενες εργασίες τους έχουν καταρρίψει τις ιδιαίτερες ιδέες, και στερούμενες βάσης, που παρουσιάστηκαν απο μερικούς, μεταξύ των άλλων και του Adelung, και του Pouqueville (βλέπε Xylander σελ. 278 και μετά και σελ 280), γύρω απο την προέλευση των Αλβανών.

)(23)(

Οι ίδιες απόψεις σχεδόν που πάρθηκαν να υποστηριχτούν από κάποιο Nicolcles εμφανίστηκαν αρνητικές σε αυτόν μέσα από εσφαλμένες δοκιμασίες, που τοποθετήθηκαν στα τραγούδια από τον Fallmerayer. Στον οποίο αν θα πρέπει να επαναπροσδιοριστεί η επιθυμία να υποστηριχθεί το παράδοξο, όλο δικό του, delloSlavismo (Του Σλαβισμού) των Μοντέρνων Ελλήνων, κανένας δεν θα μπορέσει να αρνηθεί την γνώση και την οξύνοια της εφυϊας.

Ο Adelung ήθελε να ανακατέψει τους Αλβανούς με τους Βούλγαρους, ή με τους Αλανούς (τους οποίους ήδη παρουσίασε ο Klaproth στο AsiaPoliglotta (Πολυγλωσσική Ασία), ότι δεν είναι διαφορετικοί από τους τωρινούς Osseti), αλλά αυτοί όμοια απομακρύνονταν μετά στο δεύτερο μέρος του δικού του Mithridatesαπό αυτή την άποψη, όπως παρατήρησε ο Xylander, πλησιάζοντας στην γενική άποψη.

Ο Pouqueville, χωρίς να συνδέει καμία βασική αιτιολογία, τους υπέθεσε ώς απόγονους των Σιτών που παρουσιάζονται από αρχαίους συγγραφείς, ή από τους Κόλχες, και τους Αλβανούς της Ασίας (βλέπε Fallmerayer σελ. 17. 33: Αραβαντινός χρονολ. Ηπείρου Τ. ΙΙ) και σε άλλους πριν από αυτόν, ίσως ξεγελασμένος από την ομοιότητα των ονομάτων, όπου έπεσε στις ίδιες ελεύθερες εικασίες με τον ήδη αναφερθέντα A. Masci που έφερε αποδείξεις ανύπαρκτες. - Ο Nicocles, μέσα από την πραγματεία του Ελληνο-λατινική, που τυπώθηκε στην Gottinga το 1855, που έφερε τίτλο «DeAlbanensiumsiveSchipitarorigineetprosapia» Περί αυτοχθονίας των Αλβανών, ἣτοι Σκιπιτάρ, είχε την απαίτηση να απορρίψει το συμπέρασμα του μεγάλου έργου του Hahn στην autoctonia των Αλβανών θέτοντας εκτός την ιδέα, κατά ένα μέρος κοινή για τον Pouqesville, ότι αυτοί ήταν ένας (δεν γνωρίζεται ποιος) εκ των βάρβαρων λαών που ήρθαν κατά τον Μεσαίωνα από τον Καύκασο, και από το έλος Maotide, να επιτεθούν στην Ρωμαϊκή αυτοκρατορία. Αλλά αυτό το νεανικό έργο του Έλληνα NicoclesNiccola, του Γεωργίου, από την Κοζάνη στην Μακεδονία, που περιέπεσε κάτω από την οξύνοια και ικανή γραφή του Fallmerayer “βγήκε”ολοκληρωτικά εκμηδενισμένο (Ι. Confer από σελ. 25-71), και αντίθετα αυτά υπήρξαν νέα απόδειξη της διδασκαλίας του εξαίρετου Hahn.

(9) Έτσι σκέφτονται και σχετικά με τις προελεύσεις και με τις συγγένειες της Γλώσσας, M. Crispi στην δική του «Memoriasullalinguaalbanese» Παλέρμο 1836: και περισσότερο στο παρόν ο φίλος μου DorsaVincenzo μέσα από την εργασία του στους Αλβανούς «RicercheePensieri»Napoli 1847 και στο «Studiietimologicisullalinguaalbanesemessaaconfrontocollagrecaelalatina»Cosenza 1862.

Όχι αρκετά διαφορετικές είναι οι ιδέες κάποιων άλλων συγγραφέων Ελλήνων όπως του Αραβαντινός στην χρονολογία της Ηπείρου Τ.ΙΙ Αθήνα 1857, του Πάλλη Αλέξιος στο βιβλιαράκι, μελέται επί χωρογραφίας και ιστορίας (αρχαίας) της Ηπείρου. Αθήνα 1858, του Kupetoris από την Ύδρα, σε μία εργασία δημοσιευμένη πριν απο εκείνη του Hahn (βλέπε Zeitsche κλπ. KuhnB. XII 3. heft). Σε αυτά μπορεί να προστεθεί Reinhold στις «NoctesPelasgicae» ή πελασγικά , Αθήνα 1855. Επίσης οι ονομασμένοι συγγραφείς, εκτός του Reinhold, δεν φαίνεται να έχουν γνώση του έργου του Hahn, και μερικοί προγενέστεροι δεν μπορούσαν να έχουν.

(10) Στον επιφανή κύριο που κατονόμασα και για την φιλία του οποίου περηφανεύομαι, πρέπει αν αποδώσω δημόσια τις ευχαριστίες μου, και να του δηλώσω ότι αναγνωρίζω τις πολλές βοήθειες που μου πρόσφερε, ειδικά με το να μου διαθέσει αρκετά γλωσσολογικά έργα από τα πιο σύγχρονα και πιο σημαντικά που κυκλοφόρησαν στην Γερμανία. Έτσι δεν θα παραμελήσω να μνημονεύσω για τους ίδιους λόγους τον καθηγητή FaustoLasinio, συνάδελφο στο Πανεπιστήμιο της Πίζας που πριν λίγο καιρό ονομάστηκε καθηγητής.

)(24)(

Σχετικά με την αναφορά μέσα στο κείμενο εξετάζεται το έμπειρο άρθρο του καθηγητή DomenicoComparetti «inpropositodegliStudiCriticidelProf. Ascoli, (απόσπασμα από RivistaItaliana νούμερο 126, 134, 140. 1863)» Πίζα 1863. Στο οποίο δίνονται πολλές και σημαντικές πληροφορίες στους συγγραφείς με πραγματείες Αλβανικές (βλέπε σελ 23 και συνέχεια) και ενθαρρύνονται οι ίδιοι Αλβανοί να κινηθούν σε βοήθεια της επιστήμης στον ανοιχτό αγώνα της μελέτης της δικής τους γλώσσας.

(11) Μια τέτοια εικασία παρουσιάζεται ανοιχτά στους paralleligeografici, και περισσότερο στα mitologici, με τις σχετικές σημειώσεις αυτού του τέταρτου τμήματος του πρώτου μέρους, όπου ο συγγραφέας κάνει πολλές συγκρίσεις αλβανικών λέξεων με Ελληνικές και κάποιες φορές με Λατινικές.

(12) Das Albanesische in seinen Verwandschafilichen Beziechungen. Von Franz Bopp. Berlin 1855.

Προσθέτωνταςτον Stier: Ist die alban.Sprache eine indogermaniche? Στο A.D. Monatschr. 1854. S. 860, καισυνέχεια.

(13) Βlätter für litterarischen Unterhallung. 1855. Zeitschrift der Morgenländische Gesellschaft.1855. Βλέπε Comparetti καιτοπροαναφερόμενοτουάρθρο.

(14) ONiebhur στο St. R. πιστεύει ότι οι Αλβανοί και η Σιπική τους γλώσσα είναι ένα υπόλειμμα των αρχαίων Ιλλυρο-μακεδόνων. OGioberti στο «Primato» Bruselle 1844, Τ. ΙΙ. Σελ. 153, σημειώνει ότι η Αλβανική γλώσσα ή η Σιπική, περιέχει ίχνη από γλώσσες που ήταν σε χρήση στην Ελλάδα πριν από την επιδρομή deucalioniche, δηλ. πριν την μορφοποίηση του λαού βασικώς ονομαζόμενου Ελληνικού.

(15) The languages of the seat of war. V.Comparetti αναφερόμενοστηνσελ. 27, 30. Max Müller, letture sopra la scienza del linguaggio, μεταφρασμένο G. Nerucci. Milano 1864, σελ. 200, καιγενεαλογικοίπίνακεςτωνγλωσσών.

(16) Έργο «sulle lingue dell'Europa moderna» καιστοτελευταίοέργοπουτιτλοφορείται «Compendium der vergleichenden Grammatik der Indogermanischen Sprachen. VonAug. Schleicher» Weimar 1861-62, στο Ι. Τόμο στην έναρξη, και σε άλλα γραπτά όπως παρατηρεί ο Comparetti (όπως παραπάνω).

(17) Στην σημαντική εργασία «GrundzügederGriechischenEtymologie.VonGeorgCurtius».Leipzig 1862. Τ. ΙΙ. Σελ.35, όπου λέει ότι η Αλβανική όπως η messapico (απο την οποία είναι γνωστά ελάχιστα μνημεία), γλώσσες αρκετά κοντά στην Ελληνική, και σημειώνει ο Stier: «HieronnymiDe-Radacarminaalbanica» Brunsw 1856: Bopp überdasAlbanesische.

(18) Benloew Louis «Aperçu géneral de la science comparative des langues etc.» Paris 1858, στους πίνακες στο τέλος του μικρού αυτού βιβλίου.

(19) G.I.Ascoli «StudiiCritici» Milano 1861, όπου σε περισσότερα σημεία θέτει σε σχέση την Αλβανική με τις Ελληνο-λατινικές γλώσσες.

(20) Σύμφωνα με άρθρο του TeodoroKind στο Zeitschr κλπ. AdKuhn. B. XII. Dritt. Heft 1863, σελ. 207 και μετά, ο Kupetoris θέλησε να θέση σε δοκιμή τους δεσμούς της Αλβανικής ειδικότερα με την Εολική Ελληνική.

(21) Die Albanesischen hiernamen, στοZeitschrift für vergleih.

Sprachforschungκλπ. Von Adalbert Kuhn. Band. XI, Heft 2, Berlin 1862, σελ 132, και μετά: Συνεχίζει μετά σε άλλο φυλάδιο (βλέπε επίσης n. 12).

)(25)(

(22) Πριν και μετά τον Stier άλλοι σκεφτόντουσαν με τον ίδιο τρόπο. Επειδή αρχικά ονόμασα τον Reinhold, αυτοί, από μαρτυρία του Kind (βλέπε άρθρο του Zeitschr, Kuhn που έγινε αναφορά αλλού), ονομάζει την Αλβανική γλώσσα μητέρα της Λατινικής. Το μικρό βιβλίο αναφερόμενο πιο πάνω του Reinhold, που εγώ είχα την δυνατότητα να συμβουλευτώ τελευταία, που φέρει τίτλο «Πελασγικά» δηλαδή «NoctesPelasgicae», περιέχεται σε περίπου 150 σελίδες, των 8. μικρό, μία αναφορά στην γραμματική, και μία συλλογή από λέξεις και φράσεις της Έλληνο-αλβανικής, μαζί με άλλα τόσα ποιήματα, από το ίδιο νησιώτικο ιδίωμα της Ελλάδας, που κατέχουν περίπου 26 σελίδες. Αυτό μπορεί να θεωρηθεί, σύμφωνα με τον ίδιο τον συγγραφέα, (μπορεί να ληφθεί) σαν ενδιαφέρον ως προς την σημαντική εργασία του Hahn. Πέρα από την παραξενιά της αλφαβητικής αλληλουχίας στο δικό του «Πρόδρομος λεξικού» που υιοθετήθηκε, ο Reinhold δεν χρησιμοποιεί ως επί το πλείστον την πέννα του για την επεξήγηση των λέξεων, και των καταγεγραμμένων φράσεων, ούτε θέτει κάποια μετάφραση από το τραγούδια που παρουσιάζει στο κοινό. Τα τρία συμπληρώματα του 1856, για τα οποία μιλάει ο Kind μέσα στα αναφερθέντα άρθρα μου είναι άγνωστα.

(23) Conferκλαίω, και κλάω της Αττικής, σε σχέση με την φόρμα άω=αίω.

(24) Βλέπε Bopp. op. confer σελ. 70. σημείωση 30 -σελ.7, και 8 n. 13. -σελ.31 και μετά.

(25) Με αυτή την άποψη το θεωρούσαν ο Ascoli και ο Stier, ο πρώτος σε σχέση με την Ετρουσκική, και ο δεύτερος με τις ιταλικές γλώσσες, σε ένα άρθρο του RheinischesMuseum 1859, σελ. 329. και μετά. (KurzerabrissderGeschichtedelItal. Spr.), όπως παρατηρούσε ο Comparetti, op. confer, σελ 30. Ήδη ο Crispi, μέσα από την ήδη παρουσιασμένη μνήμη σελ. 187 και μετά, στην σημείωση, είχε προσπαθήσει, με τον τρόπο του, ένα παρόμοιο πράγμα.

Τελευταίαο Dr. Blau στοZeitscrift der Deutsch. Morgenländ. Gesellschaft, τεύχος XVII. φυλάδιο ΙΙΙ. IV. Σελ. 649-72, Lipsia 1863, προσπάθησε να εξηγήσει τις γραφές Licie με την βοήθεια των Αλβανικών: αλλά, κατά την γνώμη μου, απέχει από το να αποδειχτεί, η εργασία του δεν μπορεί να θεωρηθεί πιθανή, και σίγουρα αυτός επιχειρεί να αποδείξει πολλά.

Αξίζει, για την αλήθεια, ότι οι Ιλλυρο-μακεδόνες, και οι Ηπειρώτες μίας περιόδου ήταν Πελασγικής προέλευσης, και Λελεγικής ομοπάτριοι με τους Πελασγούς και τους Λέλεγους της Ελλάδας τους οποίους οι αρχαίοι μας παρουσιάζουν σαν πρόγονους των Ελλήνων (Ηρόδοτος L.I. 56-58.-Θουκιδίδης L.I 3. - Στράβων L. V. VII. -Διονύσιος Αλικαρνασσεύς Ant. Rom. I. 17. Ησίοδος σε ένα απόσπασμα παρουσιασμένο από τον Στράβωνα L. VII. και άλλους), Όπως οι Λέλεγες, Καύκωνες, ή οι Πελασγοί διαφορετικών φυλών, εκ των οποίων πιθανότατα οι Lici και οι Φρύγοι, που καταλάμβαναν μεγάλα τμήματα της Μικράς Ασίας, που μνημονεύτηκαν από τον Όμηρο (καί Λέλεγες καί Καύκωνες, δῑοι τε Πελασγοί, ΙΙ. X. v. 427-8), από τον Στράβωνα, και από άλλους αρχαίους, είναι πράγμα που έχει την μεγαλύτερη πιθανότητα και αποδοχή: αυτός όμως μπορεί να πει άλλα τόσα πάνω στον Σημιτισμό των Λέλεγων, ή των Πελασγών γενικά, και διαφόρων λαών της Μικράς Ασίας? Είναι γνωστό όπως και οι γνώμες των έμπειρων είναι συνολικά ασύμφωνες σε αυτό το ζήτημα, (έλεγξε Risi στην RivistaItaliana, σε εφημερίδες κλπ. Α. ΙΙΙ. 1862, n. 93, 99, «Delle antiche lingue italiche e specialmente della Etrusca». Είναι πιθανό ότι μεταξύ αυτών των λαών υπήρξε μια ανάμειξη του Σημιτικού στοιχείου με το Αριάνο, και αυτό ίσως ήταν σε ένα σημείο Ιρανικό, όπως του Λυκείου, όμοιο με το Cario, όπως εμφανίζεται να πιστεύει ο Blau. Δεν απέχει πολύ να ερευνώνται οι αναλογίες μεταξύ των Δυτικών Ασιατικών γλωσσών, και των Θρακο-πελασγικών, επίσης μεταξύ της Licia και την Ηπειρωτικής. Πράγματι άλλοι θεωρούν την Licio σε σχέση με την Αιολική διάλεκτο της Κρήτης (J. J. Bachofen «daslykischeVolk, undseineBedeutungfürdieEntwikelungAlterthums». Friburg σε Br. 1862), με διαφορετικές ιδέες από εκείνες του Blau. Αυτοι για την ακρίβεια δεν έχουν την δύναμη να αρνηθούν την εξάρτηση της Αλβανικής από την Ίνδο-ευρωπαϊκή βάση οτιδήποτε και είχε ειπωθεί γύρω απο τους Λέλεγους, μα θέλει να δεί στην Αλβανική ένα ιδίωμα περισσότερο Ιρανικό, και Ελληνο-ιταλικό. Αυτό το πράγμα δεν είναι εύκολα κατανοητό μέσα από τους χρόνους και τις τοποθεσίες, περισσότερο από ότι η εθνογραφία και η φιλολογία. Από την άλλη ένα ή δύο σημεία επαφής μεταξύ των κουστουμιών των Αλβανών και με αυτά των αρχαίων Lici ή Cari μπορούν να έχουν ελάχιστη σημασία, όπως σωστά παρατηρεί ο καθηγητής Ascoli (st. Cr. Σελ.88 και μετά) σε σχέση με τους Αλβανούς σε σύγκριση με τους Cốrsi, και με άλλος λαούς, προσεκτικός ότι μερικές συνήθειες επαναλαμβάνονται μεταξύ πολύ διαφορετικών εθνών. Σε αυτά ένας όμοιος αριθμός λίγο πριν σημειωμένος από μυθικές παραδόσεις κοινές μεταξύ των Ιρανικών λαών και των Ηπειρωτών (καθόλου ξένες στους Έλληνες)μπορούν να έχουν μία μεγαλύτερη βαρύτητα, επειδή όμοιες συγκοιρίες μπορούν να βρεθούν σε όλους σχεδόν τους Ινδοευρωπαίους λαούς (βλέπε HahnGriech.undAlbmärchenLeipzig. 1884). Τόσο περισσότερο πρέπει να υποστηριχθεί, όσο είναι ασύγκριτες σε νούμερο και ποιότητα σε αναλογία με τα αρχαία Ελληνικά κουστούμια, και οι σημερινοί Αλβανοί και σε πολλά άλλα πράγματα σχετικά με τους δύο διπλανούς λαούς (βλέπε Hahn. Alb.Stud. Τμήμα Ι). Στους συνδυασμούς των γεωγραφικών ονομασιών αρκεί να υπενθυμιστεί ότι υπάρχουν πάμπολλες ομωνυμίες σε όλα τα μέρη της Ευρώπης, και εκείνα της Ασίας.

Αν σταθούμε να εξετάσουμε τις δοκιμές της γλώσσας δηλαδή τις ελάχιστες λέξεις σε κάποια σχέση Αλβανικής και Ιρακινής γλώσσας που παρουσιάστηκαν από αυτόν, θα δούμε ότι δεν θα μπορούσε να ειπωθεί μια ιδιαίτερη συγγένεια μεταξύ τους, αρκούμενοι να δοθεί απόδειξη η ταυτότητα του αρχικού κορμού. Σχετικά όλες οι συγκρίσεις από τον Blau επιβεβαιωμένες είναι στην συνέχεια για να συλλεχθούν: για το γεγονός ότι αυτός συχνά δεν τηρεί τις σχετικές αναλογίες της Ελληνικής και της Λατινικής, απασχολημένος όπως είναι με το να ψάχνει αλλού. Π.χ. Αυτής της ανάγκης είναι η προσφυγή στο Σανσκριτικό g'ihvâ για το αλβανικό γλούχα, η γλώσσα (κοινώς γjούχα), ενώ έχουμε το ελληνικό γλῶσσα=*γλώκjα, conferγλωχίν, γλώξ, χός, στα περσικά bîva για το αλβανικό ἐ βέε, -jα, που μπορεί να θεωρηθεί μία συγκοπή του λατινικού vidua (Σανσκριτικά vidhavâ), χήρα, όταν δεν είναι το προηγούμενο ελληνικό βαι-ός, -ή jon., μόνο, χωρίς συνοδεία, στην Αρμένικη poc' για την Αλβανική bίσςτe, η ουρά, ενώ κάνει ὀ-πίσθι-ον, confer στα μοντέρνα ελληνικά ὀ-πιστι-νό, στην ZendoVehrka, Περσική gurg, στην Αλβανική οὒλκου, μετάθεση του λύκο-ς, = lupus, στην Zendovakhshata, καλλιέργεια, βλάστηση, για την γκεγκική βέν'σςτα (τοσκική βeρέσςτα), το αμπέλι, που γίνεται από το ουσιαστικό βέενα γκεγκική, τοσκική βέερα)=οἶνος, foῑνος, λατινική vinum, akûza περσικό, Kovz' αρμενική, για κούθ, pignatta, =κύθρα, χύτρα, στην περσική gosch στην Αλβανική βέσς, αυτί, =οὒας, στην περσική angûr, uva, για την αλβανική αγουρίδα (ο οποίος γράφει λανθασμένα αγουρί), που είναι στην μοντέρνα ελληνική ἀγουρίδα από το ἄγουρος= ἄγριος, στην αλβανική ἔγere? Το ίδιο και για πολλές άλλες λέξεις. Από αυτές μπορεί να σημειωθεί ότι ο Blau αλλοιώνει καμιά φορά τις αλβανικές λέξεις, όπως αγουρί, ή δίνει ένα διαφορετικό νόημα σε αυτές, όπως όταν θέλει να συμπεράνει το παράγωγο του πρέβε, (που αυτός το συγχέει επιδέξια με το γκεγκικό βέπρe) από το ρήμα πρέες, και σε αυτό δίνει ένα νόημα του fare (κάνω), ενώ ακούγεται tagliare (κόβω), έτσι ομοίως να εξηγήσει το πρέβe μνημείο, όπου βέπρe=opuseris (Σανσκριτικά aparas) ισοδυναμεί έργο, το ουσιαστικό πρέβe είναι όμοιο με τρέβe, μέσω κτυπημάτων, confer ελληνικό τρίβο-ς. Έιναι επίσης μοναδικό και ο δικός μας συγγραφέας το παρουσιάζει σαν δοκίμιο σημιτισμού των λέξεων, αρ'ρ'αβονιάσe=αρ'ρ'αβωνιάζω, ίζω, σάκ (ο σάκκe)=σάκκο-ς, ἄβελe ή ἄβουλe,conferαὔελλα, αὔω, κjίμινο=κύμινον, κjινάμομο=κινάμωμον, κάποιες άλλες εάν συνδέονται με τα εβραϊκά, είναι επίσης Ελληνικές. Σε γραμματική σύγκριση αυτός δεν βρίσκει άλλο από την θηλυκή αόριστη κλήση, δηλαδή την ελλιπής, όπου η Αλβανική πλησιάζει στην θεωρούμενη θηλυκή κλήση της Licia. Αλλά αυτό είναι ελάχιστα και ούτε αρκετά σίγουρο. Πως θα μπορούσε να μείνει απαρατήρητη η πλήρης κλήση της Αλβανικής, με όλο το υπόλοιπο της γραμματικής? -Στους δύο κανόνες της φωνολογίας που ο Blau επιδιώκει να διαπιστώσει στην Αλβανική και στις Ιρανικές γλώσσες δεν είναι μικρότερης παρατήρησης. Αυτός λέει ότι το αυθεντικό Η, έγινε το ελληνικό Χ, είναι στην αλβανική d, όπως στην Περσική και σε άλλες γλώσσες συγγενείς d, z, dz. Τώρα ίσως κανέναν από τα παραδείγματα που φέρει, κάνει τυχαία, εκτός από την λέξη djέ, ελλήνικά χθές, Σανσκριτικά hjas, η οποία θα εξεταστεί αλλού. Όπως αλήθεια θα μπορέσει να γίνει η παραβολή της αλβανικής dòρα, το χέρι, με την ελληνική χείρ, που κάνει δῶρον (το πενταδάκτυλον Esich.) αναφερόμενο στο Σανσκριτικό dras, όπου dέελ, νεύρο , ahard στα Σανσκριτικά, καρδιά στα ελλην., ενώ είναι επίσης στα αλβανικά κeρθία? Σχετικά με άλλο κανόνα όπου αυτός σημειώνει του Σανσκριτικού γκρουπ sv , που έγινε αλβανικό β , δεν είναι για αυτόν το Αιολικό διγάμμα; Εάν όπως ο ίδιος μας δείχνει, sv γίνεται khr, ή q, στις Ιρανικές γλώσσες, αυτή η κοινοτυπία είναι σε αυτό με β=F αλβανικό; που έχει να κάνει με το αλβανικό βάπe, ζέστη, (όχι με τον ύπνο, όπως αυτός άσχημα μεταφράζει) με το Ελληνικό ὒπνος, σανσκριτικό svapnas, quafna στην Zendo, khvâb περσικό; που αν θα έπρεπε το βάπe να αναφέρεται στο ὒπ-νο-ς svap-na-s, όχι στο ἄπ-τ-ω, confer το λατινικό vap-or, θα είναι πάντα πιό κοντά στις ελληνικές, λατινικές ή σανσκριτικές λέξεις και όχι στις Ιρανικές. -Ωστόσο ο Blau δεν θεωρεί το κ λατινικό και Ελληνικό κάτι λιγότερο το από αλβανικό, τοποθετημένο σαν (σημ.μεταφραστή χωρίς τον επάνω τόνο) ή το Σανσκριτικό Sτο οποίο ομοίως αντιστοιχεί με το συριστικό κύων, cani-s, κjένι, σανσκριτικό ḉpan, νεο-περσικό äsp: ἑ-κατόν, centum, κjiντe, Σανσκριτικό ḉatam, στην zendoḉatem, περσική ssad: για αυτά πιστεύει σε άλλες πολυάριθμες αλβανικές αναλογίες, λατινικές και Ελληνικές. - Τελικώς για την ολοκλήρωση αυτού του ζητήματος, ήδη πολύ μεγάλο για σημείωση, αναγνωρίζοντας ακόμα ότι ο Blau είχε προβλέψει σωστά το Licio αλφάβητο, και σωστά συνδυάζοντας το με το Αλβανικό, δεν γνωρίζω ποιος μπορεί έυκολα να αναγνωρίσει αλβανικές λέξεις μέσα από τις Licie από αυτόν μεταγραμμένες « εβωηνω πρηνωφο- μετe πρηναφατω, - Εγττα θλαθ τedεεμe θρυε λαδe εθβe» με αυτό που ακολουθεί. Ωστόσο μεταξύ του Licio, ή άλλου ευρωπαϊκού Θρακο-πελασγικού ιδιώματος μπορούν να βρεθούν αναλογίες, όπου δεν μου φαίνεται θεμιτό να αντιτίθεμαι, αλλά δεν μου βγαίνει η πειθώ ότι η υπόθεση του Blau είναι αποδεχτή ή οποία θα ήθελε να αναβιώσει την Licio στην Αλβανική. Όμως είναι σημαντικό να εκτιμηθεί η προσπάθεια του λόγιου Γερμανού, ο οποίος δεν στερείται της φιλολογικής κληρονομιάς, καθώς είναι μία από εκείνες τις πρόβες διάνοιας και διδασκαλίας, παρόλο που το στόχαστρο ήταν να δικαιώσει ένα παράδοξο, ανήκουν στις συχνές πρόβες, που συγκεντρώθηκαν στην Γερμανία.

(26) Θεωρώ σημαντικό να προειδοποιήσω τον αναγνώστη, ότι μου έπρεπε συχνά να αναφέρω τον Schleicher, τον Curtius, ή κάποιο άλλο συγγραφέα, ο οποίος δεν είχε ασχοληθεί άμεσα με την Αλβανική γλώσσα, των οποίων το κύρος γίνεται αντιληπτό με τις επίκλησεις σχετικά με την Ελληνική ή την Λατινική ή γενικές ύλες, ακόμα και αν δεν εκφράζεται καθαρά ότι αυτοί μιλάγανε για πράγματα ή λέξεις αλβανικές.

(27) Στην Ελληνική εφημερίδα 'Η ’Ελπίς Ν.1077, Αθήνα 15 (27) Νοέμβρ. 1860., θεωρείται η Αλβανική μία αρχαιότατη διάλεκτος της Ελληνικής όμοια με τη Τσακώνικη που ομιλείται στην Κυνουρία, επαρχεία της Πελοποννήσου, που ονομάζονταν παλαιότερα Τσακωνία, η οποία είναι ένα ιδίωμα φθαρμένο Αιολο-δώρικο.

(28) Σε αυτή την κρίση βρήκα στην συνέχεια μαζί με εμένα σύμφωνο και τον καθηγητή Ang.De-Gubernatis σε ένα φιλολογικό γράμμα νέο-δημοσιευμένο στην εφημερίδα «LaNazione» που θα παρουσιαστεί αλλού.

(29) Βλέπε Comparetti, άρθρο παρουσιασμένο σελ. 32, όπου μιλάει για μία παράβλεψη που υπέδειξα, στην οποία είχε πέσει ο Bopp στην πραγμάτευση του σχετικά με το αλβαν. ρήμα bριττάσe (britas). Αλλόύ θα είναι παρουσιασμένη η ετυμολογία, και επεξηγημένη η φόρμα αυτής της λέξης.

(30) Η αλήθεια ενός τέτοιου γεγονότος, που μπορεί που ο καθένας μπορεί να συμπεράνει, πιστοποιείται από τον Hahn. I. σελ. 218.

(31) Πράγματι οι πολυάριθμες αποικίες στην Ελλάδας που σχημάτιζαν έναν πληθυσμό περίπου 200 χιλιάδων κατοίκων, και εκείνες της Ιταλίας που πλησίαζαν τις 100 χιλιάδες, αξίζουν ιδιαίτερης προσοχής ως προς τις διαλέκτους τους παρατηρώντας την επίμονη σταθερότητα αυτών των λαών στα κουστούμια και στην αρχαία ομιλία, που δεν μπορεί παρά να είναι μεγάλης σημασίας.

(32) Για την δοκιμασία αυτού που λέω, θα είναι ωφέλιμο να μεταφέρω εδώ αρκετές λέξεις στις οποίες ο Hahn δεν υπέδειξε τουρκική προέλευση. Μερικές από αυτές λείπουν ακόμα και από το λεξικό, αλλά μπορούν να βρεθούν σε τραγούδια. -̓Ασςίκ εραστής (λέξη Αραβο-τουρκική) -bάχτ τύχη, bεχάρ εποχή, ή καλοκαίρι, bέλα ενόχληση, -bιdςάκ, μαχαίρι, -bουτζάκ εσωτερική γωνία, bόje χρώμα, (ελληνικά μπογιά), - βατάν πατρίδα (Τουρκο-περσική), -βλjαέτ χωριό, γαιρέτ ετοιμότητα, κουράγιο, -jετίμ ορφανό, -jεσςίλ πράσινος, dίν, και ιμάν θρησκεία και πίστη, -dσςεβάπ είδηση, ρητό, -κασάπ κρεοπώλης, -κjεχριbάρ κεχριμπάρι, - κονdάκ λαβή όπλου, -κjοσςέ γωνιά, εξωτερική γωνία, -κουρbέτ άγνωστο μέρος, μαζeν κουκούτσι κυπαρισσιού, -νεκjέζ φιλάργυρος, -ομούθ εμπιστοσύνη, -πενdςέρ παράθυρο, -πεσςκές δώρο, - ουσςτάι, πληθυντικός ουσςταλάρ, βιοτέχνης, -ούμeρ, ύμeρ ζωή, -σούρ βλεφαρύδα, -τςατί οροφή, -χάλ κατάσταση θλίψης, -χάσμ εχθρός, -χάλκ τρέλα, -χυσμέτ εξυπηρέτηση, -χυσμεκjάρ υπηρέτης, χαζίρ έτοιμος, -χαψάν, φυλακές. Αυτά που ανάφερα δεν είναι σίγουρα όλες οι τούρκικες λέξεις που δεν ανάφερε για τέτοιες ο Hahn, ειδικά στις πρόβες της γλώσσας. Πράγματι ο Blau στο άρθρο του, για το οποίο έγινε αρκετή αναφορά (dasAlban.alsHülfsmittelzurErklärungderLykischenInschriften), σε. 656-7. όπου θέτει μία σημείωση περίπου 200 τούρκικων λέξεων που δεν αναφέρθηκαν από τον Hahn σαν τέτοιες. Μεταξύ αυτών που δεν συμπεριλαμβάνονται είναι οι παραπάνω: αλλά για κάποιους μπορεί να είναι αμφίβολη η Τουρκική προέλευση.

(33) Ολόκληρος ο τίτλος της Έλληνο-αλβανικής Καινής Διαθήκης είναι ο ακόλουθος: ʼΗ καινή Διαθήκη τοῡ κυρίου καί Σωτῆρος ημῶν ʼΙησοῡ χριστοῡ δίγλωττος, τουτέστι γραικική, καί ἀλβανιτική. -ʼΕπιστασίᾳ, Γρηγορίου ʼΑρχιεπισκόπου τῆς ʼΕβοίας -Κορφοί. ʼΕν τη τυπογραφία τῆς Διοικήσεω;. 1827. Στα Αλβανικά αναφέρεται σύμφωνα με την τυπογραφία που υιοθετήθηκε από τους συγγραφείς: Δγιάτα ἐ ρέ ἐ Ζότιτ σόνέ κέ νά σπετόϊ (το σ με 2 διαλυτικά) ̕Ιησοῡ χριστόϊτ. μπέ δί Fιούχε, δό μέ θένε Fέρκίστε (το σ με 2 διαλυτικά), ἐωδέ Σκιπετάρτζε (το Σ με 2 διαλυτικά).

(34) Osservazionigrammaticalinellalinguaalbanese (Γραμματικές παρατηρήσεις της Αλβανικής Γλώσσας) του P. FrancescoMariadaLeccemin.oss. αναφορά Ρώμη 1716 από την τυπογραφία S.C. της προπαγάνδας.

(35) Dottrina Cristinana del Card Bellarmino della società di Gesù tradotta in Albanese dal p.Giuseppe Guagliata della società medesima, Roma dalla stamperia della prop. (Χριστινανική διδασκαλία του Καρδινάλιου Bellarmino της κοινότητας των Ιησουιτών μεταφρασμένη στην Αλβανική από τον πατέρα G.Guagliata της ίδιας κοινότητας. Ρώμηαπότηντυπογραφίατηςπροπαγάνδας).

Via del Paradiso spiegata ai Cristiani dell'Albania dal p. Vincenzo Basile della Soc. DiGesù (ib.) 1845. (Η οδός του Παραδείσου ερμηνευμένη στους Χριστιανούς της Αλβανίας από τον πατέρα V.Basile από την κοινότητα του Ιησού (όπως επάνω) 1845.

Οι Αλβανικοί τίτλοι είναι σωστή αντιγραφή των συγγραφέων:

DottrinaeKersctenCardinalitBellarminot'sciochniêtJesuscsieλunm'schȣppreiP. ZefitGuagliatat'scioshnîetevét.

RugaeParrisitcalzuemKersclénvetArbniispreiP.VincenzitBasilet'sciochnîetJesus.

(36) Στο λεξικό που πραγματεύτηκε ο Bianchi, και ο P.D.L., δηλαδή στην Βόριο-δυτική Γκεγκική, είανι το έργο του Αρχιεπισκόπου των Σκοπίων M.PetroBogdan, που τιτλοφορείται « Cuneusprophetarum» τυπωμένο στην Ρώμη το 1685, και η Χριστιανική διδασκαλία μεταφρασμένη από τον πατέρα PietroBuda από την Pietrabianca. (όπως παραπάνω) 1664.

(37) Βλέπε Dorsa «Sugli Albanesi» κλπ. Σελ 152., όπου παρουσιάζει κάποιες πληροφορίες προς τιμή αυτού του συγγραφέα.

(38) Οιτίτλοιείναι «Canti di Milosao figlio del Despota di Scutari» Napoli 1836. (Τραγούδια του Milosao γιού του δεσπότη του Σκουτάρι) Τα ίδια τραγούδια πιο πλούσια και με πολλά άλλα «l'Albaniadal 1460, al 1485,» (η Αλβανία από το 1460 έως το 1485), που περιλαμβάνει l'Annamaria, και άλλα ποιήματα, κυκλοφόρησαν στην Νάπολη το 1847. -«SerafinaThopia: Canti»Napoli 1843. Βλέπε επίσης DorsaI., όπως παραπάνω, που στην συνέχεια αναφέρεται σε κάποια άλλη δημοσίευση Αλβανικών ποιημάτων.

(39) Τα Σικελικά τραγούδια δημοσιεύτηκαν στην Κατάνια το 1857. Τα Αλβανικά τραγούδια που συμπεριλήφθηκαν στα παραπάνω, πέρα του ότι είναι εδώ και εκεί ατελείωτα, παρουσιάστηκαν δυστυχώς και γεμάτα με τυπογραφικά λάθη. Αυτά συμπληρώνονται με μερικές παρατηρήσεις από τον M. Crispi, και την Ιταλική μετάφραση.

Μερικά από τα παραπάνω τραγούδια είχαν εκδοθεί στην μοναδική ιταλική μετάφραση, από τον Dorsa (όπως επάνω), και από τον Biondelli (Studiilinguistici) « Trattatosullaletteraturapopolared'Epiro» Milano 1856, όπου ο συγγραφέας παρουσιάζει μεγάλο ενδιαφέρον για τον Αλβανο-μακεδονικό λαό, που λέει, και καυχιέται να ερμηνεύσει στους αρχαίους χρόνους και στους μοντέρνους με το να μνημονεύει τον Αλέξανδρο, τον Πύρο, και τον Scanderbeg.

(40) Βλέπε Hahn (A.S.) σελ. 325 όπου μιλάει για το πέρασμα των βόρειων Γκέγκων στην Λατινική Εκκλησία γύρω στο 1250, που συνέβη, όπως φαίνεται, (εξαιτίας) της έχθρας για την επικράτηση Σέρβων ακόλουθων του ανατολικού σχίσματος, που ήταν οι ίδιοι οι Γκέγκοι και όλοι οι Αλβανοί.

(41) Βλέπε Fallm. Όπως παραπάνω ΙΙ., Abtheilung, σελ . 31.

(42) ’Αρbeρία, λέει ο Hahn, με ακριβές νόημα ονομάζεται στην Τοσκική διάλεκτο η κάτω ορεινή χώρα του Αυλώνα, που σχημάτιζε το κέντρο της Αρχαίας Caonia, και είναι γνωστή κοινώς με το όνομα Κουρβελjέσς, ή με εκείνο του Λjαbeρία, στην Ελληνική Λιαπουργιά. Σε πιο ευρή νόημα αυτό το όνομα περιέχει και τη Chimara (Acroceraunia (όπου το Α φέρει τελεία από πάνω)), και την γή του Delvino, δηλαδή ολόκληρης της Caonia: ’Αρbeρι, και ’Αρbeρέσςι είναι το όνομα του κάτοικου. Η γκεγκική φόρμα κάνει ’Αρbeνία (Arbenia=Arberia) που ισχύει εκφράζει όλη την Αλβανία, αλλά είναι πιο χρησιμοποιημένη με αυτό το νόημα το ουσιαστικό Σςκjιπeνία (Shkjipenia) παρόλο που στους δυτικούς επικρατεί εκείνο της Αλβανία, και μεταξύ των Ελλήνων ’Αρβανιτιά από το ’Αρβανίτης, δηλαδή ’Αλβανία από το ’Αλβανός, με πιο παλιά και κλασσική φόρμα. Σχετικά με την χρήση, όχι λιγότερο από την σημασία και τις αναλογίες αυτών των ουσιαστικών, όπως εκείνο των Γκέγκων, και των Τόσκων, και των άλλων Αλβανικών ουσιαστικών, με τα αρχαία, από τον ίδιο συγγραφέα (Ι. 229, και μετά) μπορούν να βρεθούν έμπειρες και καλές έρευνες.

Εδώ όμως πρέπει να τονίσω ότι αντιλαμβάνομαι σαν πιο σωστό να δώσω στην λέξη "λαός" την προσθήκη βόρειος, και στην "Γκεγκική διάλεκτο", το νότιος στην Τοσκική, ή το Βορειο-δυτικό στο λαός και νότιο-ανατολικό στην Τοσκική, καλύτερα εκείνο του Δυτικός ή Ανατολικός, όπως έχω πράξει σε περισσότερα από ένα σημείο.

(43) Αυτό δεν αφαιρεί ωστόσο ότι οι Ελληνο-αλβανικές αποικίες της Ιταλίας που ήρθαν εν μέρη από τον Μοριά, όπως σημειώνει η παράδοση, και επιβεβαιώνει εκείνο το τραγούδι που ξεκινάει: ὦ ἐ bούκουρα Μορέε, τςè κούρ τe λjέε (λjάσςe) μῆ νήκ' τe πέε «Ω όμορφε Μοριά από τότε που σε άφησα, άλλο δε σε έχω δεί». Σχετικά με τις οικογένειες που ήρθαν απο την Κορώνη το 1533, και νωρίτερα, κάτω από τον Κάρλο τον Ε', υπάρχουν όντως ιστορικά ντοκουμέντα, (βλέπε PompilioRodotà delritogrecoinItaliaL.III. Έναρξη του 3ου και 4ου. Dorsa όπως παραπάνω σελ 63 και μετά). Φαίνεται επιπλέον ότι οι αποικίες ποικίλλων τοποθεσιών ήταν ανάμεικτες από Έλληνες και Αλβανούς, γιαυτό, για παράδειγμα, στην PianadeiGreci της Σικελίας έχουν ονόματα τοποθεσιών, τα οποία είναι περισσότερο Ελληνικά παρά Αλβανικά, όπως ξεραβούνι, διορθωμένο ξεραβούνι=ξερό-βουνό, που είναι επίσης όνομα όρους στην Ήπειρο, λάσι (ή, γάζι), ένας τόπος καλυμμένος από δάση, που φαίνεται να προέρχεται από λάσιος, χόνι, ένα βάραθρο, χωνί, confer χοάνη, χώνη, παρόλο που υπάρχει στην Αλβανική γλώσσα (βλεπε Hahndizion.) η λέξη χόν-e με σημασία κοιλάδας, άνοιγμα του βουνού και παρόμοια, ειδικότερα χρησιμοποιούμενα στην Caonia. Το όνομα λάσι σημαίνει τοποθεσία κενή από δέντρα εξαιτίας πυρκαϊάς: μα σχετικά με όλα αυτά το λάσιος θα μπορούσε να συσχετίζεται με αυτό που προϋπήρχε (πριν την πυρκαϊά) ή παραπέμπει στο ληΐζω, ή στο λήϊον, πεδίο?

)(31)(

(44) Έχει σε κάποιες αλβανικές διαλέκτους ένα λ παχύ, του οποίου ο ήχος είναι δύσκολος, και σημειώνεται στην Καινή Διαθήκη με τελεία. Αυτό μπορεί να αντικατασταθεί με λ' που φέρει απόστροφο. Ο Hahn δεν θεώρησε ότι έπρεπε να το σημειώσει ιδιαίτερα.

(45) Είναι επίσης προς σημείωση στην Καινή Διαθήκη ότι το λ ως επί το πλείστον έχει έναν ισχυρό ήχο και όταν χρησιμοποιείται ως μαλακό γράφεται λι, όπως λιαρτe ψηλό=λjάρτe.

(46) Η αρχαιότερη αίσθηση αυτού του τρόπου προφοράς εκφράζεται από μόνη της: όπου είναι προτιμότερο να ειπωθεί με άλλο πιο κοινό (τρόπο), και εμφανίζεται πολύ πιο μαλακό, περισσότερο απομακρύνεται από την αυθεντική φόρμα των λέξεων.

(47) Ο ίδιος ο Hahn ικανοποιείται να σημειώνει ότι το σύστημα που τέθηκε από τον ίδιο σε χρήση στην περιγραφή της Αλβανικής γλώσσας συμφωνεί αρκετά με το αρχαίο και πλουσιότατο αλβανικό αλφάβητο απο ανακαλύφθηκε από τον ίδιο στην Elbassan (την αρχαία Albanopoli), και έμπειρα επεξηγημένο συγκρίνοντάς το με εκείνο των Αρχαιοτάτων Ελληνικών επιγραφών. (βλέπε όπως πάνω Ι. V. σελ. 280 και μετά).

(48) Όμως ο Reinhold εκφράζει με ö το άφωνο αλβανικό e, επειδή αυτό θέλει να χρησιμοποιήσει λατινικούς χαρακτήρες, εκτυπώνοντας στην Ελλάδα, για να αποφύγει, όπως λέει, την χρήση των αποστρόφων, που ακόμα και εδώ παρουσιάζονται χρήσιμες αν όχι απαραίτητες.

(49) Έτσι ο Reinhold γράφει πάντα « e » όχι διαφορετικό του ανοιχτού « e ».

(50) Σε αυτό ακολούθησα το παράδειγμα του Ascoli στο «frammentialbanesi» (Αλβανικά αποσπάσματα) βλέπε StudiCritici.

(51) Βλέπε SchleicherCompend. Der vergl. Gram. Σελ 12. -Curtius Griech. Etym. II. Και μετά, 176 και μετά.

(52) Θα παρουσιαστεί και αλλού πως το j μεταλλάσσεται κάποιες φορές με χj όχι λιγότερο από γ, το οποίο ο Hahn το χρησιμοποιεί συχνά σαν j.

(53) Το ς, μόνο, στο τέλος της λέξης ταιριάζει με το Ιταλικό s, μα σε οποιαδήποτε άλλη θέση παρουσιάζει ολόκληρο το γκρουπ σς.

(54) Έιναι σημειωμένο πως το γράμμα g είναι μια τροποποίηση του c, που ίσως εισάχθηκε αργότερα: «gnovaestconsonansincujuslocumcsolebatapponi, DiomedeDeoratione, » I. II. -Apudantiquoscponisolitum, etproagroGabino, Cabino: prolegei, lece. MarioVittorno. Gram. l.I. c. 1. deorthographia. Κυρίως η αναλογία στην γραφή τσ (σημ. μεταφρ. το σ έχει 2 τελείες), ή τς για ci, dς (σημ.μεταφρ. όπου το d φέρει 2 τελείες) για gi, όπου παρουσιάζεται με ανοιχτή (προφορά).

(55) Αξίζει προσοχής ότι μεταξύ των μοντέρνων Ελλήνων, και πιο συγκεκριμένα στην Αθήνα ακούγεται να προφέρεται το υ σαν γαλλικό u , το οποίο και παρουσιάζει η ελληνική εφημερίδα ή ’Ελπίς, Αθήνα 1860: 13 Νοεμβ. Num. 1077, παρουσιάζοντας την λέξη Κυριακή=Kuriaki με γαλλική (προφορά).

(56) Στο αρχαίο Αλβανικό αλφάβητο υπάρχει όντως ένα γράμμα όμοιο, στο n.6 (Hh. I. Σελ. 280), που στην Σκοδριανή είναι ȣ= ü: και αυτό το σημάδι συναντάται στις αρχαίες Ελληνικές επιγραφές σαν υ (βλέπε παραπάνω σελ. 283).

(57) Είναι ίσως προτιμότερο για μεγαλύτερη προσοχή του συστήματος να παρουσιαστούν οι διαφορετικοί ήχοι των γραμμάτων με κάποιο σημάδι όπως τελείες, αποστρόφους, ή παρόμοια πράγματα, αλλά να υπενθυμιστεί ότι εγώ στόχευα στο να αποφύγω την ανάγκη μιας νέας συγχώνευσης χαρακτήρων, και να εκμεταλλευτώ αυτούς εκείνους που γενικά χρησιμοποιούνται σε κάποια τυπογραφία: και αυτό χωρίς να προκαλέσω μεγάλο ανακάτεμα διαφορετικών χαρακτήρων, επειδή ακριβώς e, b, d, j, ελάχιστα απομακρύνονται από τα ελληνικά γράμματα ε, β, δ, ι.

(58) Ένα παρόμοιο σύστημα στην αλβανική γραφή (αλλά χωρίς κανένα ιταλικό γράμμα), είχα προτείνει το 1861 σε ένα τυπωμένο άρθρο στην προηγούμενη εφημερίδα ή ’Ελπίς στις 21 Μαρτίου d.a. (Αθήνα) Ν. 1095: για το οποίο τώρα δεν χρειάζεται να προσθέσω περισσότερες λέξεις.

(59) Havvi θέλησε να υιοθετήσει μια παρόμοια μέθοδο ακόμα και για την μοντέρνα Ελληνική, δηλαδή να εκφράσει μόνο την τωρινή προφορά παραλείποντας την αρχαία ορθογραφία. Βλέπε τα ποιήματα του Ηπειρώτη GiovanniVilarà. Ζάκυνθος 1859, στην λαϊκή Ελληνική γραμμένα χωρίς αποστρόφους, χωρίς διφθόγγους, και χωρίς ομόφωνα γράμματα. Αλλά η περίπτωση της μοντέρνα Ελληνικής είναι αρκετά διαφορετική από την Αλβανική.

(60) Egger «Nozioni elementari di Gramm.comparata tra il greco, il latino, e l'italiano.» (Στοιχειώδεις σημειώσεις στην συγκριτική γραμματική μεταξύ της Ελληνικής, της Λατινικής και της Ιταλικής) Milano 1854. C. II.

(61) Όχι μόνο ένα μέρος της φυλής των Γκέγκων, αλλά ακόμη και αυτής των Τόσκων έγινε ακόλουθη του Ισλαμισμού φοβούμενοι τις άγριες καταδιώξεις, μη ανεκτικοί της δουλείας. Αλλά αυτοί οι μωαμεθανοί Αλβανοί διατηρούσαν πάντα τις παραδόσεις και τα χριστιανικά κουστούμια, και όχι σπάνια ακόμα και τα ονόματά τους: από τα οποία οι αληθινοί πιστοί τους υποψιάζονταν. -δεν είναι πολλά χρόνια που ολόκληρος ο πληθυσμός από μια ορεινή συνοικία ονομαζόμενη Spatha, ή Spathia στο στενό του Elbassan (Albanopoli), συνισταμένη από χίλιες οικογένειες, παρουσιάστηκε σαν Χριστιανική, το 1846, την στιγμή που θα μπορούσαν να ελπίζουν σε μία θρησκευτική ελευθερία στην Τουρκία. Οι Spathioli, πολυάριθμος πληθυσμός, δεν υπήρξαν μέχρι τότε Τούρκοι παρά μόνο στην εμφάνιση, όπως σχεδόν την ίδια περίοδο αποκαλύφθηκε για πολλούς Έλληνες κατοίκους της Κρήτης. (Βλέπε ’Αραβαντινός, χρονικά τῆς ’Ηπείρου. Τ. ΙΙ. Αθήνα 1854). Τώρα η γλώσσα αυτού του πληθυσμού δεν μπορεί να μην ανακατευτεί με το Τούρκικο στοιχείο, του οποίου είναι απόδειξη τα ποιήματα του NecinBey (Βλέπε Hh. II. Σελ. 143 και μετά).

(62) Έτσι βρίσκονται οι γραμματικές φόρμες που δεν συμφωνούν με εκείνες που αναγνωρίζονται σαν κανονικές, και κοινές, π.χ. κjίελσισς, μάλλjεσισς, Hh. II. Σελ. 137, πάσκσςeμ, όπως παραπάνω. Σελ. 146, και πολλές άλλες (φόρμες) μέσα στις διάφορες διαλέκτους ειδικότερα. Αυτό είναι που συμβαίνει και σε όλες τις υπόλοιπες γλώσσες, περισσότερο ή λιγότερο, μέσα από το στόμα του λαού.

(63) Αυτή την παρατήρηση συχνά δεν έχουν οι Maltebrun, και ο Crispi.

)(64)(

(64) Πολλές είναι οι μαρτυρίες των Αρχαίων, από τις οποίες μα εξασφαλίζεται ότι η Αρχαιότατη γλώσσα των Ελλήνων ήταν ακαταλαβίστικη από τους ίδιους και πιο έμπειρους. Έτσι ισχυρίζεται ο Πλάτωνας στο Cratilo, όπου η αρχαία γλώσσα ακούγονταν από βάρβαρους καιρούς. Αλλά είναι σημαντικής μνημόνευσης άξιο ένα πέρασμα από τον Θουκιδίδη Ι. ΙΙ. 68, όπου μας κάνει να αντιλαμβανόμαστε ότι στην Ήπειρο διατηρούνταν εκείνο το αρχαίο λεξιλόγιο, δηλαδή των Argivi της Αμφιλοχίας, που ήρθαν μετά από τον Τροϊκό πόλεμο από το Άργος της Πελοποννήσου, λέει ότι αργότερα «τήν νῡν γλῶσσαν ἐξελληνίσθησαν» ενώ οι άλλοι της Αμφιλοχίας παρέμειναν βάρβαροι, όπως ήδη ήταν οι δικοί τους συμπατριώτες από το Άργος. Ούτε της Αμφιλοχίας μιλούσαν διαφορετικά από τους άλλους Ηπειρώτες (Στράβων Ι. VII.) και η ίδια γλώσσα που μεταφέρθηκε από το Άργος της Πελοποννήσου που μεταχειρίστηκαν οι κάτοικοι από την ίδια πόλη στην Αμφιλοχία πριν την Ελληνοποιήσουν κατά την συγκατοίκησή τους με την αποικία των Αμβρακιωτών νεότερη των Δωριέων. Μου φαίνεται ότι είναι καλό να εξεταστεί το νόημα του περιεχομένου αυτού του κειμένου, του ιστορικού από την Αθήνα. Από που θα έπρεπε να συνοψιστεί είναι ότι οι Ηπειρώτες στα χρόνια του Θουκιδίδη διατηρούσαν την αρχαιότατη γλώσσα των Ελλήνων. Θα τονίσω με ένα (γρήγορο) πέρασμα, σχετικό με αυτό, πώς κανένας θαυμασμός δεν μπορεί να μας επιβεβαιώσει για τους Έλληνες ιστορικούς σχετικά με τους Πελασγούς, ότι δηλαδή αυτοί μιλούσαν μια βαρβαρική γλώσσα, ή ακατανόητη, επειδή αυτοί παρουσιάζουν την Αρχαϊκή γλώσσα ίδια με αυτή των Ελλήνων.

(65) Ο Curtius αναφέρεται και σαν Fulgeo, και παρατηρεί bharga-s, θαυμάσιος, εξέχων, Ι. Σελ. 157. Στα λατινικά flargo έχει την εισαγωγή του r.

(66) Προειδοποιώ ότι δεν εννοώ να κάνω συγκρίσεις απόλυτης ακρίβειας, αλλά να δείξω ένα γεγονός το οποίο μου παρουσιάζεται: σχετικά με αυτό θέλω να απορρίψω άλλες συγκρίσεις ίσως πιο ορθές από κάποιες απόψεις, π.χ. της Ρουμανίας.

(67) Τα επίθετα αρχικός, εσωτερικός, τελικός είναι από τον Ascoli (όπως παραπάνω) κατάλληλα χρησιμοποιημένα για να εκφράσουν τις γερμανικές λέξεις anlaut, inlaut, auslaut, δηλαδή αυτούς τους όρους που βρίσκονται σαν από κανόνα, στην μέση ή στο τέλος των λέξεων.

(68) Είναι επιβεβαιωμένη άποψη ότι οι Ινδοευρωπαϊκές γλώσσες έχουν την τάση περισσότερο να απλοποιηθούν τόσο ως προς την φόρμα, όσο και ως προς την σύνταξη. Αυτό διακρίνεται στις μοντέρνες γλώσσες συγκρινόμενες με τις αρχαίες, και ειδικά στην Γαλλική και την Αγγλική. (Βλέπε επίσης Beuloew, Aperc,ug é n é ralκλπ.)

(69) Ακόμα και η Ιταλική διαφορετικά από την Λατινική φέρει κάποιες φορές τον τονισμό στην τέταρτη συλλαβή από το τέλος, αν και δεν είναι η ίδια αιτία που αφορά την Αλβανική.

(70) Δεν αναφέρομαι σε ξένες λέξεις, από τις οποίες πολλές έχουν τον τονισμό στην λήγουσα.

(71) OdisscaI. IV. v. 514. ͗Αλλ' ὄτε δή ταχ' ἔμελλε Μαλειάων ὄρος ἀιπύ.... κλπ.

(72) Γυρῇσιν μίν πρῶτα ποσειδάων ͗επέλασσεν... ἣλασε γυραίην πέτρην κλπ. (όπως παραπάνω) v. 500, 507.

(73) Βλέπε την εισαγωγή στο προοίμιο από τον Crispi στα τραγούδια Σικελο-αλβανικά στην αναφερόμενη από τον Vigo έκδοση, σελ. 338 και μετά.

Add comment


Security code
Refresh

Comments  

 
0 #4 Kelvin 2017-10-09 19:43
Kun jе verwachten іn een openbare bibliotheek.

Нere іs my website: Gratis Vrouwen Chat: http://mijnalbumvrouwen.tk/sitemap14.php
Quote
 
 
0 #3 Chiquita 2017-09-17 02:58
Nօsotros а través de nuestra experiencia descubrimos ԛue
los sitios de redes sociales рara buscar mujeres prometen ү prometen lо mismo tоdo el tiempo, sin emЬargo ⅼa tasa de éxito que se obtiene еn sitios de redes
sociales еs mіnúscula, especialmente cսando se compara con l᧐s sitios recomendados dee nuеstro
blog y cuando cuentas сon una herramienta tan poderosa
ϲomo nuestra guía certificada ⲣara buscar pareja online.


my hⲟmepage :: chilenas
de messi juegos: http://camarafija.tk/sitemap25.php
Quote
 
 
0 #2 Linwood 2017-07-20 01:04
If you would like to take a great deal from this paragraph then you have to apply such strategies to
your won website.

Have a look at my homepage - foot pain during pregnancy (fransiscadanek.soup.io: http://fransiscadanek.soup.io)
Quote
 
 
0 #1 Mona 2016-06-03 08:54
Hey would youu mmind sharing which blog platform you're using?
I'm planning to start my own blog soon but I'm having a hard time choosing between BlogEngine/Word press/B2evoluti on aand Drupal.
The reason I ask is because your layout seems different thben most blogs and I'm looking
for something unique. P.S Apologies foor getting off-topic but I hadd to
ask!

Also visit my website :: http://www.best-cover-songs.com/long-black-veil-cover-johnny-cash-dave-matthews-lefty-frizzell/: http://www.best-cover-songs.com/long-black-veil-cover-johnny-cash-dave-matthews-lefty-frizzell/
Quote
 

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ:

Επιτρέπεται η αναδημοσίευση μέρους ή όλων των αναρτήσεων της ιστοσελίδας ΠΕΛΑΣΓΟΙ-ΕΛΛΗΝΕΣ-ΑΛΒΑΝΟΙ – www.greeks-albanians.com σε ηλεκτρονικά μέσα επικοινωνίας με προϋπόθεση την αναφορά του αρθρογράφου και της ιστοσελίδας με ενεργό λινκ.

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση μέρους ή όλων των αναρτήσεων της ιστοσελίδας ΠΕΛΑΣΓΟΙ-ΕΛΛΗΝΕΣ-ΑΛΒΑΝΟΙ – www.greeks-albanians.com σε έντυπα μέσα χωρίς τη γραπτή άδεια του κατόχου αυτής της ιστοσελίδας Μάριου Δημόπουλου.

Monday the 11th - . Thanks to Joomla 2.5 templates by FTS